παγκόσμια χρήση ναρκωτικών αλλάζει από την ηρωίνη και την κοκαΐνη σε συνθετικά ναρκωτικά, ανέφερε ο ΟΗΕ την Τετάρτη (23 Ιουνίου), σημειώνοντας επίσης αυξανόμενη ζήτηση για παράνομες ουσίες σε αναπτυσσόμενες χώρες.

Σύμφωνα με το Γραφείο του ΟΗΕ για τα Ναρκωτικά και το Έγκλημα (UNODC), περίπου 155 με 250 εκατομμύρια πολίτες του κόσμου, ή περίπου 3,5 με 5,7% του πληθυσμού ηλικίας 15-64 ετών, έκαναν χρήση ναρκωτικών τουλάχιστον μία φορά το 2008.

Αν και η κάνναβη παραμένει η πιο διαδεδομένη παράνομη ουσία που παρασκευάζεται και καταναλώνεται διεθνώς, τα συνθετικά ναρκωτικά όπως διεγερτικά τύπου αμφεταμίνης αποτελούν πλέον το δεύτερο πιο κοινά χρησιμοποιούμενο ναρκωτικό, μπροστά από την κοκαΐνη και τα οπιούχα, ανέφερε στην Παγκόσμια Έκθεση Ναρκωτικών 2010.

"Ο κόσμος αποχαιρετά την ηρωίνη και πλέον δεν τον ενθουσιάζει πολύ η κοκαΐνη, ωστόσο έχουν αρχίσει να χρησιμοποιούν συνταγογραφούμενα ναρκωτικά σε μεγάλο βαθμό, με αποτέλεσμα να εθίζονται", ανέφερε ο επικεφαλής του UNODC Αντόνιο Μαρία Κόστα σε δημοσιογράφους, κατά την παρουσίαση της έκθεσης την Τετάρτη.

Σύμφωνα με τη μελέτη, τουλάχιστον 130 με 190 εκατομμύρια άνθρωποι καπνίζουν κάνναβη τουλάχιστον μία φορά το χρόνο. Ο αριθμός όσων κάνουν χρήση διεγερτικών τύπου αμφεταμίνης υπολογίζονται σε 30 με 40 εκατομμύρια διεθνώς, αλλά σύντομα θα υπερβούν τον αριθμό χρηστών οπιούχων ουσιών και κοκαΐνης.

Η τάση αυτή ισχύει και για τα έθνη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης (ΝΑΕ). Το υψηλότερο ετήσιο ποσοστό χρήσης κάνναβης από άτομα ηλικίας 15-64 ετών βρέθηκε στην Κροατία, με 5,2%. Ακολούθησε η Σερβία, η Βοσνία και Ερζεγοβίνη (Β-Ε) και η Βουλγαρία, όπου οι χρήστες κάνναβης ανήλθαν σε 4,1%, 2,8% και 2,5%, αντίστοιχα.

Η κατανάλωση συνθετικών ναρκωτικών στην περιοχή της ΝΑΕ ήταν υψηλότερη σε Β-Ε και Βουλγαρία, όπου ένας στους 100 έκανε χρήση διεγερτικών τύπου αμφεταμίνης το 2008. Το χαμηλότερο ποσοστό ήταν σε Αλβανία και Ρουμανία, 0,1%, με τις τελευταίες στατιστικές των δύο χωρών να είναι το 2004 και το 2007, αντίστοιχα.

"Τα νέα αυτά ναρκωτικά προκαλούν διπλό πρόβλημα", ανέφερε ο Κόστα. "Πρώτον, αναπτύσσονται με πολύ πιο γρήγορο ρυθμό από τους ρυθμιστικού κανόνες και την επιβολή νόμου. Δεύτερον, η διάθεσή τους είναι δεξιοτεχνικά έξυπνη, καθώς παρασκευάζονται ώστε να ικανοποιούν τις προτιμήσεις κάθε περίστασης".

Η παρασκευή των, όπως τα χαρακτηρίζει το UNODC, "κύριων προβλημάτων διεθνώς σε ό,τι αφορά στα ναρκωτικά" -- η κοκαΐνη και η ηρωίνη -- μειώθηκε, ενώ αναμένεται να συνεχιστεί η τάση αυτή, σύμφωνα με την έκθεση.

Η καλλιέργεια κοκαΐνης στις Άνδεις, η οποία μειώθηκε 28% την τελευταία δεκαετία, συνέχισε να μειώνεται το 2009, κυρίως λόγω των προσπαθειών εξάλειψης στην Κολομβία. Η παγκόσμια παρασκευή κοκαΐνης μειώθηκε 12 με 18% το 2007-2009, σύμφωνα με στοιχεία του UNODC. Εν τω μεταξύ, η αγορά για το συγκεκριμένο ναρκωτικό, αξίας περίπου 88 δισ. δολαρίων, κινείται προς την Ευρώπη. Αποσταθεροποιεί σε μεγάλο βαθμό και χώρες της Δυτικής Αφρικής, ανέφερε η έκθεση.

Ο αριθμός χρηστών κοκαΐνης στην Ευρώπη έχει διπλασιαστεί την τελευταία δεκαετία σε περίπου 4 εκατομμύρια, οι οποίοι κατανάλωσαν περίπου το ένα τέταρτο της παγκόσμιας παραγωγής το 2008. Η Βόρεια Αμερική παραμένει η μεγαλύτερη αγορά του κόσμου για το συγκεκριμένο ναρκωτικό και εκτιμάται σε 37 δισ. δολάρια. Ωστόσο, η ευρωπαϊκή φαίνεται να μην έχει μεγάλη διαφορά, καθώς πλέον ανέρχεται σε 34 δισ. δολάρια.

Το υψηλότερο ποσοστό χρήσης κοκαΐνης στη "γηραιά" ήπειρο βρέθηκε στη Σκοτία (3,9%), ενώ Αγγλία και Ουαλία, και Ιταλία ήταν 3%. Σε κάθε μια από τις χώρες της ΝΑΕ, είναι λιγότερο από 1%. Ήταν 0,9% στην Κροατία και 0,8% στο Μαυροβούνιο.

Η παγκόσμια περιοχή στην οποία καλλιεργείται όπιο έχει μειωθεί τουλάχιστον ένα τέταρτο την τελευταία διετία, σύμφωνα με το UNODC, προσθέτοντας ότι η παραγωγή οποίου ενδέχεται να μειωθεί περαιτέρω, λόγω φυτασθένειας που ενδέχεται να καταστρέψει το ένα τέταρτο της σοδειάς παπαρούνας στο Αφγανιστάν.

Στην Ευρώπη, το ποσοστό χρήσης ηρωίνης βρέθηκε υψηλότερο στη Σκοτία με 1,54% και στην Εσθονία, 1,52%. Μεταξύ των χωρών της ΝΑΕ, ήταν υψηλότερο στην πΓΔΜ με 0,5%, στη Βουλγαρία με 0,49% και στην Αλβανία με 0,45%.

Ο Κόστα εξέφρασε ιδιαίτερη ανησυχία για τον αντίκτυπο της κατανάλωσης ναρκωτικών στον αναπτυσσόμενο κόσμο.

"Οι φτωχές χώρες δεν είναι σε θέση να απορροφήσουν τις συνέπειες τις αυξανόμενης χρήσης ναρκωτικών", δήλωσε. "Ο αναπτυσσόμενος κόσμος αντιμετωπίζει απειλητική κρίση η οποία θα υποδουλώσει εκατομμύρια ανθρώπους στη δυστυχία της εξάρτησης από τα ναρκωτικά...Δεν πρόκειται να λύσουμε το παγκόσμιο πρόβλημα των ναρκωτικών μεταφέροντας την κατανάλωση από τον ανεπτυγμένο στον αναπτυσσόμενο κόσμο".