Παπαϊωάννου: Ο χρήστης είναι ασθενής, όχι εγκληματίας

Στροφή 180 μοιρών για την αποποινικοποίηση της χρήσης των ναρκωτικών από εξαρτημένα άτομα φέρνει το νέο νομοσχέδιο για τα ναρκωτικά που πέρασε χθες από το υπουργικό συμβούλιο και παρουσίασε σήμερα αναλυτικά ο υπουργός Δικαιοσύνης, Μιλτιάδης Παπαϊωάννου.

Η αυστηρότερη ποινική μεταχείριση για μεγαλεμπόρους ναρκωτικών, αλλά και η ένταξη σε προγράμματα απεξάρτησης κρατουμένων για υποθέσεις ναρκωτικών αποτελούν τις βασικές προϋποθέσεις του νέου νομοσχεδίου, που τίθεται σε δημόσια διαβούλευση για να γίνει νόμος του κράτους περνώντας πρώτα από τη Βουλή.

«Ο χρήστης είναι ασθενής, όχι εγκληματίας» είπε χαρακτηριστικά ο υπουργός Δικαιοσύνης δίνοντας με τον τρόπο αυτό το περίγραμμα του νέου νομοσχεδίου. Ωστόσο για τους μεγαλεμπόρους ναρκωτικών επιφυλάσσεται αυστηρότερη ποινική μεταχείριση, που μπορεί να φτάνει μέχρι και την επιβολή της ισόβιας κάθειρξης. Μεγάλες αλλαγές περιλαμβάνονται στους τρόπους διάγνωσης της εξάρτησης για τη χρήση ναρκωτικών.

Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο νομοσχέδιο, η έκθεση πραγματογνωμοσύνης που θεωρείται διαβλητό αποδεικτικό μέσο δεν θα αποτελεί το μοναδικό κριτήριο για να κρίνουν τα δικαστήρια αν ένας κατηγορούμενος είναι ή όχι χρήστης ναρκωτικών.

Επίσης, ο υπουργός προανήγγειλε ότι στο μέλλον θα υπάρξουν προγράμματα μεθαδόνης και στις φυλακές. Ωστόσο, παραμένει ανοιχτό το ζήτημα προς διαβούλευση μέχρι ποια ποσότητα ναρκωτικής ουσίας θα θεωρείται ότι προορίζεται προς ιδίαν χρήση, ώστε ο δράστης να παραμένει ατιμώρητος. Η σκέψη που πρυτανεύει για την ώρα είναι το κρίσιμο αυτό ζήτημα να καθορίζεται κάθε φορά με την απόφαση του δικαστηρίου.

Με βάση τα επίσημα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Παπαϊωάννου ο αριθμός θανάτων που συνδέονται με τη χρήση ναρκωτικών κάθε χρόνο στη χώρα μας φτάνει τα 300 άτομα, ενώ το 40% περίπου των κρατούμενων στις φυλακές εκτίουν ποινές που αφορούν παραβάσεις του νόμου περί ναρκωτικών.

Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης αυστηρότερες ποινές για την εμπορία και τα κυκλώματα διακίνησης. Οι ειδικές κατηγορίες διακίνησης ναρκωτικών όπως για παράδειγμα από δημοσίους υπαλλήλους οι οποίοι έρχονται σε επαφή με εξαρτημένους (γιατροί, σοφρωνιστικοί υπάλληλοι, εκπαιδευτικοί) σε ευαίσθητους χώρους, όπως τα στρατόπεδα, τα καταστήματα κράτησης, τα σχολεία κλπ, τιμωρούνται με βαρύτατες ποινές καθώς και επιβολή χρηματικής ποινής από 50.000 έως 500.000 ευρώ για τις ίδιες περιπτώσεις.

Για τους κατ' επάγγελμα διακινητές ή χρηματοδότες διακίνησης φορτίων ναρκωτικών προβλέπεται ισόβια κάθειρξη, σε συνδυασμό με χρηματική ποινή που μπορεί να φτάσει και τις 600.000 ευρώ.

Την ίδια ώρα, η καλλιέργεια δενδρυλλίων ινδικής κάνναβης, υπό την προϋπόθεση ότι είναι μόνο για προσωπική χρήση, τιμωρείται με τρεις μήνες κράτηση, ενώ με έξι μήνες φυλάκιση και πρόστιμο 2.000 ευρώ τιμωρείται η χρήση κάνναβης σε δημόσιο χώρο.

Ακόμη, εάν κατηγορούμενος διαγνωσθεί ως εξαρτημένος, παρέχεται η δυνατότητα συμμετοχής του σε θεραπευτικά προγράμματα απεξάρτησης αναγνωρισμένων υπηρεσιών, όπως του ΚΕΘΕΑ και του ΨΝΑ, ή χορήγησης υποκατάστατων (ΟΚΑΝΑ), ενώ προβλέπονται και οι περιπτώσεις περίθαλψης για παθήσεις που συνδέονται με τη χρήση (ηπατίτιδα , AIDS).

Ειδικότερα, για τους εξαρτημένους κατηγορούμενους προβλέπεται ότι εάν έχουν τελέσει τις λεγόμενες προνομιούχες πράξεις διακίνησης (κατά το νόμο είναι τα ελαφρότερα αδικήματα περί την διακίνηση), τιμωρούνται με φυλάκιση μέχρι ένα έτος. Εάν έχουν τελέσει τις κατά το νόμο βασικές πράξεις διακίνησης τιμωρούνται με φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους και τέλος αν έχουν τελέσει τις θεωρούμενες διακεκριμένες (όχι όμως και τις ιδιαίτερα διακεκριμένες) πράξεις, τιμωρούνται με κάθειρξη έως δέκα χρόνια.